Đời sống Thánh Hiến là một tiếng
gọi khởi đi từ Thiên Chúa và cần lắm một sự đáp trả nhỏ bé và đầy tự do của một
con người mang trong mình khao khát hiến thân cho Thiên Chúa để phục vụ con người
trong lý tưởng Thánh. Và cũng từ đó Ơn gọi là một cái gì đó riêng tư, và duy nhất
mà cách thức và sáng kiến đến từ Thiên Chúa, dành cho những người mà Chúa tuyển
chọn.
Được sinh ra và lớn lên trong
một gia đình theo huyết tộc Mẫu hệ, Y Quyên là chị hai trong gia đình có 5 anh
chị em. Là chị hai trong gia đình, Quyên thay bố Mẹ chăm sóc các em khi Bố Mẹ
đi vắng hay xuống rẫy chẳng ngại việc gì từ nấu ăn, giặt giũ, dạy bài cho các
em, vừa học bài Quyên còn phải địu thằng út ngủ nữa, ngày nào nghỉ học Quyên
còn xuống rẫy phụ Bố Mẹ làm bồn cho Café, đến mùa còn đi hái Café nữa địu theo thằng út dắt theo đứa kế xuống rẫy
với Bố Mẹ, thế mà Quyên vẫn chăm chỉ đến trường học lấy cái chữ, dù vất vả
nhưng Bố Mẹ Quyên lại rất thương các con cho đi học, biết lấy cái chữ cho đỡ khổ,
dạy các con về Yàng ( Thiên Chúa) có lần
Bố Quyên nói: Yàng cho mưa, cho nắng để làm rẫy làm nương, nên phải biết cảm ơn
Yàng bằng đi lễ và đọc kinh, làm việc với nương với rẫy là làm việc với Yàng.
Làm gì thì làm Yàng thương ta lắm. Niềm tin ấy đơn sơ nhưng chứa đựng cả một lối
sống của những con người vùng đồi núi này, Đức tin mà các Cố Tây dạy cho anh em
sắc tộc chỉ có thế mà cây Thánh Giá bao đời vẫn tồn tại trên mái nhà Rông đầu
Buôn là nơi những giờ kinh bằng tiếng thổ âm vẫn đều đặn vang lên Thánh lễ nửa
tiếng kinh nửa tiếng dân tộc vẫn có đó trong xứ đạo heo hút của đồi núi và rừng
cây này. Gia đình Quyên cũng được gói gọn và chở che bởi xóm đạo này. Niềm vui
lớn nhất của Quyên là được đi lễ được dẫn các em đi lễ vì ở đó có một Thiên
Chúa nghèo ở giữa họ, Thiên Chúa ấy nghèo đến nỗi ở ngôi nhà bé tẹo, lại còn ẩn
mình trong hình bánh nhỏ xíu để đến ở tâm hồn con người, hay chính cái nghèo
làm Quyên được an ủi vì có Thiên Chúa Nghèo ở với. Cái nghèo theo người nghèo
nhưng không làm gục ngã ý chí vươn lên nơi Quyên, cô bé cố gắng học lấy cái chữ
mặc cho chúng bạn nghỉ học làm nương rẫy, rồi “ bắt chồng”, (tục cưới hỏi)
Quyên vẫn đều đặn đạp xe đến trường cách nhà 7 cây số, vì thuộc sắc tộc nên tiền
học phí của Quyên được miễn giảm khá nhiều, tuy vậy cái chữ không phải dễ đối với
Quyên khi phải học tiếng Kinh để có thể học lên cao nữa,
- Bố Mẹ Quyên thì luôn ủng hộ việc học hành của
con gái mình: “ ráng học lấy chữ cho bớt khổ con à”.
Tuy vậy những lời dèm pha của xóm làng: - “con
Quyên cứ học cho nhiều vào mấy bữa cũng bắt chồng thôi, rồi cũng phải nương rẫy
mới có cái ăn, chứ học chữ đâu có mài ra gạo được”.
Quyên vẫn chăm chỉ giúp Bố Mẹ
chăm các em và buổi chiều đến trường, có ngày thằng út khóc nhè, nên Quyên phải
địu thằng út đi học chung, còn mấy đứa kia thì đi học ở trường gần nhà. Cứ cố gắng
học lên tới cấp 3 các bạn của Quyên dần nghỉ học chỉ còn mình Quyên đến trường,
có lần Quyên cũng định nghỉ học nhưng Mẹ cản Quyên:
- “con phải
đi học thì các em phía sau con mới có điểm tựa mà đi học cái chữ, cái chữ quý lắm,
Mẹ không biết nó quý thế nào nhưng cái chữ giúp ta biết đọc cuốn sách biết tính
toán gạo thóc để không bị thua thiệt con à.”
Những điều ấy làm Quyên có thêm nghị lực để học
tiếp, Quyên thương Bố Mẹ lắm hễ nghỉ học lại xuống rẫy phụ Bố Mẹ, cái tuổi học
trò màu hồng với bao mơ mộng thì với Quyên lại không hề mộng mơ, Quyên biết con
đường phía trước của mình, đang xây trên hiện tại là học tập và công việc nương
rẫy của Bố Mẹ, sự lớn lên mỗi ngày của chị em Quyên cũng là một nỗi lo âu đang
từng ngày hằn sâu trên khuôn mặt đầy nếp nhăn của Bố, dấu chân chim cũng in dấu
trên khuôn mặt Mẹ.
Chiều nay địu thằng út đi lễ,
hình ảnh Chúa Giêsu trên cây Thánh Giá gỗ đen sì như đang mỉm cười với Quyên
đôi tay giang trên Thánh Giá như đang ôm lấy Quyên, ôm lấy cảnh nghèo của Quyên
của gia đình Quyên, Quyên quỳ đó rất lâu thời gian như đứng lại để làm chứng
cho cuộc gặp gỡ đầy diệu kỳ này, thằng út như biết chuyện nó nằm im không khóc
hay nhúc nhíc gì. Chợt giật mình Quyên đứng lên để về nhà và trời bắt đầu nhá nhem tối, ra khỏi
con dốc nhỏ Quyên ngh tiếng có người gọi, dừng lại
- Đi đâu mà về trễ vậy lên Sơ chở về
- À thì ra Sơ Hân, Sơ là người thân của cả buôn
làng này, ai Sơ cũng biết và cũng thương giống nhau
Chiếc xe máy cũ mèm dừng lại Hân leo lên xe của Sơ Hân và
trả lời: con đi lễ về
- Không sao, đưa em về kẻo bị cảm sương đó, mùa
này sang tiết Đông có nhiều sương tối lắm
Chở Quyên về tới nhà Sơ Hân
còn cho thêm cái chăn mới bảo: sắp tới trời lạnh lắm con mang về đắp cho các em
ngủ nha,
Quyên cũng đánh bạo hỏi Sơ Hân:
- Sơ cho
chúng con nhiều đồ vậy, sao Sơ có tiền mua
- Sơ chỉ mỉm cười: cho đi rồi Chúa cho lại, con à
Chúa không thua lòng quảng đại của con người đâu. Và đối với Chúa không có người
giàu, người nghèo, mọi người là anh chị với nhau nên phải giúp đỡ nhau
Sơ nở một nụ cười thật tươi,
và biến mất sau con dốc lớn. Quyên ôm cái chăn trên tay nhìn theo Sơ Hân có cái
gì đó thật lạ nơi Sơ Hân một người làm bạn với mọi người và coi mọi người trong
buôn này như con cái của mình vậy. Bước vào nhà Mẹ đã hỏi ngay:
- con đi lễ về trễ thế, ai đưa con về đó?
- Dạ Sơ Hân, Sơ cho thêm cái chăn ạ.
Mẹ Quyên khẽ chớp mắt khẽ kể: “Sơ
ấy thật tốt, ngày xưa cộng đoàn Sơ mới về Buôn sống với đồng bào mình, Sơ ấy đẹp
lắm trắng như hoa Café hát hay, biết đánh đàn, còn chỉ cho dân mình biết trồng
cấy thêm cây màu ( bắp, đậu… cây ngắn ngày)
xen vào với Café và điều, thương mọi người trong Buôn lắm có cái gì cũng
chia sẻ cho mọi người ngày nào cũng xuống thăm mọi người trong Buôn, ai cũng
quý Sơ Hân và các Sơ nữa, mới đó mà đã 20 năm rồi, Mẹ Quyên khẽ thở dài, mà nay
nắng gió của rừng núi này thấy Sơ mà thương, đen nhẹm chẳng khác gì anh em đồng
bào mình. Thôi đi ăn cơm kẻo trễ”.
Hình ảnh Sơ Hân ẩn hiện trong
tâm trí Quyên: mình muốn giống Sơ ấy để lo cho đồng bào mình. Hình ảnh Sơ Hân
trong chiếc áo đầm đen mỗi Thánh lễ làm Quyên nhớ đến ngày Xưng tội Rước Lễ Lần
Đầu của mình, cả một năm trời Sơ dạy cho Quyên và các bạn trong lớp Giáo Lý biết
xét mình để xưng tội, điết đọc kinh biết có Chúa Giêsu trong Bánh Thánh. Sơ vất
vả vì Quyên và các bạn đôi khi không hiểu hết tiếng Kinh và Tiếng Xê Đăng vẫn
còn bị lẫn lộn, Sơ đã thật kiên nhẫn để dạy cho đám nhóc này. Ngày được Rước lễ
Lần đầu Sơ tặng cho mỗi bạn một chiếc áo trắng tinh, làm hoa đội đầu cho các bạn
gái nữa, ngày thật đặc biệt của Quyên và các bạn trong lớp giáo lý này là lần đầu
tiên được rước Chúa Giêsu Thánh Thể, các Sơ chuẩn bị thật đẹp và chu đáo cho
ngày lễ ấy, có hoa ở bàn thờ thật đẹp, cầm trong tay cây nến sáng bước vào mái
nhà Rông cũng là nhà nguyện của Buôn sao hôm nay mọi sự thật đẹp như vậy? cuối
thánh lễ mọi người lên chụp hình tặng hoa cho Cha cố đã ban bí tích Mình Thánh
Chúa, còn xa xa phía ngoài sân Sơ Hân đang đứng nhìn từng đứa học trò trong lớp
giáo lý với nụ cười, hình như chẳng ai nhận ra sự hiện diện thật âm thầm và nhỏ
bé của Sơ, Quyên nhìn thấy Sơ Hân mà tự hỏi:
- Tại sao Sơ đã sống như thế?. Âm thầm vui niềm
vui của người khác!
- Ai sẽ tặng hoa cảm ơn Sơ?
- Có ai nhớ đến Sơ đã vất vả như thế nào suốt một
năm qua? Như người trong Buôn chăm sóc hạt bắp cẩn thận và khi trổ bông hạt thì
quên hết mọi vất vả đã qua để nhìn thấy thành quả đầy hứa hẹn, chắc rằng niềm
vui của Sơ cũng thế, và chính Thiên Chúa sẽ trả công cho Sơ. Suy nghĩ miên man
về người Nữ tu bé nhỏ của Buôn làng làm Quyên cũng muốn sống cho một cái gì đó
lớn hơn như tiếng gọi trên cao đang mời gọi Quyên.
Năm nay gia đình Quyên đào được
giếng có nước tưới rồi, Bố đặt thêm vòi nước tưới tự động cho đỡ vất vả. Mẹ
nuôi thêm đàn gà trong rẫy kinh tế gia đình Quyên cũng tạm ổn, Quyên tốt nghiệp
lớp 12 như niềm vui cho cả nhà vì trong dòng tộc chưa ai học xong lớp 12. Quyên
xin Bố Mẹ cho đi theo Sơ Hân về nhà Dòng, thay vì đi bắt chồng. Mẹ Quyên nói:
“Từ trước tới giờ Buôn ta chưa có ai đi tu giống mấy Sơ, cứ ở vậy, không bắt
cái chồng mà ở đó với buôn làng ta dạy cái hay cái tốt, nói về Yàng giống mấy Cố
Tây ngày xưa thật cũng lạ, thôi con cứ đi với Sơ.
Tám năm sau trong ngôi nhà
Rông ấm áp của Buôn làng người ta nghe thấy lời giới thiệu đầy phấn khởi và hạnh
phúc của Cha cố “hôm nay Buôn làng ta có một bông hoa nở bên Yàng, một người
con của Buôn Làng hiến thân cho Yàng, để phục vụ và yêu mến Buôn làng ta Sơ Y
Quyên hôm nay về với Buôn làng là niềm vui và sự hãnh diện của Buôn làng ta, vì
tin chắc rằng Yàng đã và đang yêu thương Buôn làng ta”
Nt Maria Hồng Hà CMR