(Suy niệm Chúa Nhật 20 thường niên năm A)

Trưa nắng gắt tại cổng một khu chợ, một người đàn ông rách rưới chìa tay xin tiền vị khách vừa bước ra từ tiệm vàng. Người khách cau mày, vẫy tay xua đuổi. Ngay cạnh đó, một người phụ nữ gánh hàng rong dừng lại, mở túi lấy ra nửa chiếc bánh mì đưa cho người ăn xin kèm theo một nụ cười hiền hậu. Sự khác biệt giữa hai thái độ ấy làm người ta phải suy ngẫm, bởi lòng tốt thực sự không nằm ở sự giàu có, mà nằm ở một trái tim biết thấu cảm. Câu chuyện đời thường ấy dẫn dắt chúng ta vào tâm tình của phụng vụ Lời Chúa hôm nay, nơi Thiên Chúa mở rộng vòng tay ôm lấy hết thảy những ai khao khát tình thương, không phân biệt một ai.

1. Thiên Chúa bao dung và đức tin vượt rào cản

Trong bài đọc một, ngôn sứ Isaia công bố một tin vui lớn lao rằng ơn cứu độ của Thiên Chúa dành cho tất cả mọi người, miễn là họ biết kính sợ Chúa và sống ngay lành: "Nhà Ta sẽ được gọi là nhà cầu nguyện cho mọi dân tộc" (Is 56, 7). Ngày xưa, người ta thường nghĩ Thiên Chúa chỉ thuộc riêng về một dân tộc Do Thái và đóng cửa với phần còn lại của thế giới. Nhưng qua ngôn sứ Isaia, Thiên Chúa cho thấy trái tim Ngài rộng mở cho tất cả mọi người trên mặt đất này. Tiếp nối tinh thần ấy, thánh Phaolô trong bài đọc hai nhắc nhở chúng ta rằng tất cả nhân loại đều yếu đuối và bất toàn, để rồi chính qua sự bất toàn đó, Thiên Chúa muốn bày tỏ lòng thương xót vô biên cho hết thảy mọi người. Đến đoạn Tin Mừng, Chúa Giêsu thực hiện một bước đi bất ngờ khi ra khỏi vùng đất quen thuộc để đến miền đất của người ngoại giáo và gặp gỡ người phụ nữ Canaan. Trước lời nài xin tha thiết cho đứa con bị quỷ ám, Chúa Giêsu dùng một hình ảnh ví von quen thuộc trong gia đình để thử thách lòng tin của chị. Đối mặt với lời từ chối có vẻ lạnh lùng ấy, người phụ nữ không hề tự ái hay buông xuôi, mà khiêm nhường thưa rằng ngay cả những con chó con dưới gầm bàn cũng được ăn những mảnh vụn rơi từ bàn ăn của chủ.

2. Sức mạnh của lòng khát khao và sự sống đạo chân thành

Chính lòng bao dung hải hà của Thiên Chúa đã gặp gỡ một đức tin kiên vững, sự nhẫn nại và lòng khiêm nhường tột cùng của người phụ nữ ngoại giáo, làm Ngài cảm động khen ngợi chị có đức tin lớn và ban ơn ngay lập tức. Câu chuyện này cho thấy tấm lòng của Thiên Chúa không hề bị giam cầm bởi ranh giới tôn giáo hay phong tục tập quán, mà luôn tuôn trào đến với bất kỳ ai có lòng khao khát Ngài.

Từ Lời Chúa, chúng ta nhìn lại thực trạng đời sống của chính mình và cộng đoàn. Con người chúng ta đôi khi vẫn tự tay dựng lên những bức tường chia rẽ và kỳ thị. Xã hội hôm nay hay phân biệt giàu nghèo, sang hèn, hoặc nhìn người khác qua lăng kính định kiến về vùng miền, lối sống và quan điểm cá nhân. Thậm chí trong gia đình hay xóm giếng, chúng ta đôi khi cũng dễ dàng rộng lượng với người cùng phe cánh, nhưng lại khắt khe và đóng cửa lòng trước những ai khác biệt với mình. Đúng như ông bà ta từng dạy qua câu tục ngữ "Khôn ngoan chẳng lọ thật thà", chúng ta hay dùng những vỏ bọc khôn ngoan giả tạo để tính toán thiệt hơn, thay vì mở rộng tấm lòng để nhận ra hạt giống tốt đẹp ở những con người mà ta ít ngờ tới nhất. Đời sống đạo của chúng ta đôi khi chỉ dừng lại ở việc giữ những lề luật hình thức bên ngoài mà quên mất rằng cốt lõi của Tin Mừng chính là lòng thương xót và sự cảm thông.

3. Thực thi bác ái và truyền giáo trong đời sống hằng ngày

Để Lời Chúa thực sự thấm đượm vào đời sống, mỗi Kitô hữu cần thực thi đức tin bằng những hành động cụ thể và thiết thực hằng ngày. Trước hết, trong gia đình, sống đạo là dám hạ cái tôi xuống để tha thứ cho nhau, thay vì tranh chấp hơn thua từng câu chữ. Khi đối mặt với những bất hòa giữa vợ chồng hay cha mẹ con cái, sự kiên nhẫn và lắng nghe luôn có giá trị hơn những lời nói cay nghiệt, đúng như câu thành ngữ "Lời nói gói vàng". Kế đến, ra ngoài xã hội, giữa những mối quan hệ xóm giếng hay nơi làm việc, chúng ta hãy sống tinh thần truyền giáo bằng chính sự hiền hòa và bác ái vượt qua mọi rào cản văn hóa, lối sống. Truyền thống "tối lửa tắt đèn có nhau" của người Việt Nam chính là nhịp cầu tuyệt vời để chúng ta sẵn sàng sẻ chia, nâng đỡ những hoàn cảnh khó khăn ngặt nghèo ngay bên cạnh mình, dẫu họ có tôn giáo hay hoàn cảnh sống khác biệt với chúng ta.

Như thế, Lời Chúa hôm nay mời gọi mỗi người hãy từ bỏ những định kiến hẹp hòi để bước đi trong ánh sáng của lòng thương xót Chúa, mang tình yêu thương đến cho muôn người mà không phân biệt màu da, lối sống hay văn hóa.

Lạy Chúa, xin ban cho chúng con trái tim biết dung cảm, đại độ và xót thương như Chúa, đồng thời, xin cho mỗi người có được đức tin kiên vững như người phụ nữ Canaan, để chúng con dám vượt qua mọi rào cản ích kỷ của bản thân. Xin hướng dẫn chúng con biết sống Tin Mừng một cách thiết thực, chân thành và chan chứa tình thương giữa dòng đời hôm nay. Amen.

Jos. Vinc. Ngọc Biển,S.S.P.